Iguality Stemmen: Luciana Wachockier over het doorbreken van stigma's op het gebied van geestelijke gezondheid en het opbouwen van een gemeenschap

Iguality Voices is gelanceerd als een platform voor persoonlijke verhalen over geestelijke gezondheid uit onze gemeenschap: vrijwilligers, ambassadeurs en mensen die geraakt zijn door onze missie. In dit eerste artikel deelt medeoprichter en Mental Health Coordinator Luciana Wachockier haar reis van Braziliaanse psycholoog naar het opbouwen van toegankelijke zorg voor migranten in Barcelona.

Luciana, kun je ons als medeoprichter van Iguality iets vertellen over jezelf en je werk voor de organisatie?

Ik kom oorspronkelijk uit Brazilië en ben acht jaar geleden naar Spanje verhuisd. Momenteel ben ik coördinator geestelijke gezondheid en psychosociale ondersteuning. In deze functie beheer ik klinische casussen, wijs ze toe aan verschillende therapeuten binnen onze organisatie en bekijk alle binnenkomende aanvragen. Ik interview ook nieuwe vrijwilligers en neem ze in dienst. In deze dubbele rol fungeer ik als aanspreekpunt voor onze therapeut-vrijwilligers en therapiebegunstigden. Ik ga bij vrijwilligers langs om te vragen hoe het met ze gaat en om eventuele vragen te beantwoorden - of het nu gaat om specifieke gevallen of om algemene procedures. Ik ben ook actief in het leiden van groepssessies voor kunstzinnige therapie. Een ander deel van mijn rol bestaat uit het ontwerpen en faciliteren van leer- en ontwikkelingsevenementen voor Iguality-vrijwilligers, zoals open uitwisselingen of workshops, naast het beheren van partnerschappen met huidige en toekomstige NGO-partners. 

Welke rol speelt geestelijke gezondheid in jouw leven?

Ik ben ervan overtuigd dat geestelijke gezondheid bijna elk aspect van ons leven beïnvloedt. Fysiek, professioneel, sociaal en nog veel meer. Ik ben altijd geïnteresseerd geweest in mentaal welzijn en het begrijpen van mensen. Dit heeft me ertoe aangezet om een carrière in de psychologie na te streven. In de wereld van vandaag is mijn verlangen om in de geestelijke gezondheidszorg te werken alleen maar sterker geworden. Actief zijn in deze sector en iets terugdoen voor anderen en de gemeenschap als geheel, voelt voor mij als een grote beloning. 

Is er iets waarvan je zou willen dat meer mensen het wisten over geestelijke gezondheid?

Ik zou willen dat meer mensen zich ervan bewust waren dat mentale gezondheid niet zo'n taboe hoeft te zijn. Afhankelijk van hun culturele achtergrond, kunnen mensen die naar Iguality komen verschillende ideeën hebben over barrières en taboes met betrekking tot geestelijke gezondheid. Terwijl sommige mensen zich op hun gemak voelen om over dit onderwerp te praten, voelen anderen zich misschien meer gestigmatiseerd. Hier bij Iguality werken we eraan om dit taboe te doorbreken. Ik wil dat mensen weten dat ze niet "gek" zijn als ze hulp zoeken, en dat het oké is om steun te accepteren. Hulp zoeken hoeft niet zo moeilijk te zijn. Integendeel, het heeft de potentie om ons leven positief te beïnvloeden. 

Iguality belichaamt dit potentieel op verschillende manieren, niet alleen door middel van geestelijke gezondheidszorg, maar ook door middel van maatschappelijke evenementen. Individuele psychotherapie is misschien niet geschikt voor iedereen, daarom bieden we verschillende soorten ondersteuning in een holistische benadering. We bieden groepstherapie en verschillende sociale evenementen, zoals sportevenementen. Deze ruimtes bieden de mogelijkheid om meer vertrouwd te raken met het concept van geestelijke gezondheid en creëren veilige ruimtes om erover te communiceren. Voor sommigen kan het zelfs de deur openen om te zeggen: "Ja, ik worstel op dit moment en ik zoek er hulp voor - en dat is geen schande."

We zien dat geestelijke gezondheid een grote rol heeft gespeeld in je leven. Wat heeft je geïnspireerd om uiteindelijk deze organisatie op te richten?

Ik ben zelf als immigrant naar Spanje verhuisd. Als Braziliaanse psycholoog waren mijn professionele opties beperkt, dus ging ik werken bij een bedrijf, wat nooit mijn droom was geweest. Toen sloeg de Covid-19 pandemie toe en had ik plotseling veel tijd over - klaar om in een nieuw project gestoken te worden. Ik begon na te denken over mogelijke opdrachten en nam uiteindelijk contact op met Vincent Simon van Grondelle, een andere medeoprichter van Iguality. We werden gemotiveerd door de enorme behandelingskloof die we zagen in de Spaanse samenleving, vooral in Catalonië, met een focus op Barcelona. We realiseerden ons dat de wachttijden enorm waren en dat er weinig specialisten in de geestelijke gezondheidszorg waren die de talen beheersten die nodig zijn om migranten te ondersteunen. Dit wakkerde ons verlangen aan om een ruimte te creëren die gratis kwaliteitszorg biedt aan mensen die het risico lopen op sociale uitsluiting.

Vertel ons meer over hoe de samenwerking met Vincent zich heeft ontwikkeld.

Ik ontmoette Vincent tijdens mijn vorige baan bij een bedrijf dat gerelateerd was aan sociale impact. In die tijd werkte hij bij een NGO genaamd MigraCode, een partner van mijn bedrijf. Uiteindelijk nam ik contact met hem op en zei: "Hé, ik heb tijd. Ik wil iets doen." 

Ik vertelde hem over mijn HR-expertise, maar benadrukte dat ik psycholoog ben en graag in de geestelijke gezondheidszorg zou willen werken. Bij MigraCode werkte Vincent met studenten met verschillende culturele achtergronden. Tijdens de pandemie werd het duidelijk dat ze te maken hadden met unieke uitdagingen in verband met hun migratiestatus, waardoor de toch al zware periode van de pandemie nog zwaarder werd. Zo kwamen we op het idee om vooral mensen uit culturele minderheidsgroepen bij te staan die te maken hadden met een aantal zeer specifieke uitdagingen en hen te helpen navigeren door deze fase van aankomst en opnieuw beginnen. Eerst startten we een programma voor geestelijke gezondheidszorg binnen MigraCode, dat we uiteindelijk uitbreidden tot een eigen NGO, nu bekend als Iguality.

Is er een moment in je werk met Iguality dat bijzonder betekenisvol voor je was?

Ik kan niet één specifiek moment aanwijzen, maar ik ben altijd geraakt door de feedback van mensen en door de duidelijke impact van ons werk op de lange termijn. Soms krijg ik deze feedback via enquêtes die we houden en soms verzamel ik het persoonlijk. Dat kan zijn tijdens ontmoetingen met voormalige patiënten of door te zien hoe voormalige cliënten als vrijwilliger betrokken zijn gebleven bij Iguality, tot op de dag van vandaag. 

Het is vooral betekenisvol voor mij als ik oud-patiënten ontmoet nadat er enige tijd verstreken is. Dan zie ik hoe goed het nu met ze gaat in vergelijking met toen ze voor het eerst bij Iguality kwamen, vaak met allerlei uitdagingen en worstelingen. Ook als ik zie hoe oud-cliënten betrokken blijven bij de Iguality-gemeenschap - als sportvrijwilligers, ambassadeurs, of door af en toe over ons te posten op social media - voel ik een sterk gevoel van betekenis en doelgerichtheid.

Je hebt het vaak over de term “gemeenschap”. Wat betekent dat voor jou en hoe draagt Iguality bij aan dat gevoel?

Voor mij betekent gemeenschap dat ik me identificeer met anderen. Niet alleen met betrekking tot de plaats waar je vandaan komt of de situatie waarin je je bevindt, maar ook met betrekking tot de doelen waar je aan bijdraagt. Het gaat over het delen van dezelfde interesses en doelen en het willen creëren van iets beters. Voor mij is dit een hoger welzijn en een betere mentale gezondheid. Dit is wat gemeenschap voor mij betekent. Meer in het algemeen geeft Iguality een gevoel van stabiliteit door te helpen een ondersteunend systeem te bieden - een ander belangrijk onderdeel van een gemeenschap.

Welke impact hoop je te creëren met je werk?

Ik hoop het leven van mensen te verbeteren door stabiliteit, welzijn en meer gelijke kansen te creëren. Geestelijke gezondheid beïnvloedt de mate waarin we in staat zijn om naar verschillende mogelijkheden te reiken, en soms wordt mensen dat voorrecht ontnomen. Met Iguality willen we ervoor zorgen dat mensen de kans krijgen om op een meer gelijke voet kansen in het leven na te streven.

Als iemand zich als vrijwilliger bij Iguality zou willen aansluiten, welke boodschap heb je dan voor hem of haar?

Bij Iguality zijn we gedreven om te werken met mensen die niet alleen graag ervaring willen opdoen, maar ook deel willen uitmaken van iets groters - een gemeenschap en een sociale impact waar we ons voor inzetten. Ik wil ook dat ze weten dat ondersteuning bij Iguality tweerichtingsverkeer is: je steunt ons, natuurlijk, maar je bent ook onderdeel van deze gemeenschap, en wij steunen jou.

Wat zou je zeggen tegen iemand die het nu moeilijk heeft met zijn geestelijke gezondheid?

Het is normaal om te worstelen! Iedereen worstelt wel eens in zijn leven en het hoeft niet het einde van de wereld te zijn. Het is oké om hulp nodig te hebben en het is oké om erom te vragen. Dat is geen schande. Soms is vertrouwen op anderen niet alleen nodig, maar ook goed.

Is er nog iets dat je wilt delen?

Ik denk dat het belangrijk is om te benadrukken dat we gesprekken over geestelijke gezondheid moeten destigmatiseren. We boeken vooruitgang, maar we moeten er meer over praten om het verder te normaliseren. Dit houdt ook in dat we moeten vechten voor gelijke toegang tot geestelijke gezondheidszorg voor iedereen.

Dit artikel is gereviseerd en bijgewerkt door Marianne McDade.